Ẩn dụ cấu trúc “CON NGƯỜI LÀ VẬT DỤNG NHÀ BẾP” trong THÀNH NGỮ và CA DAO tiếng Việt

Bài viết vận dụng lí thuyết về ẩn dụ cấu trúc của ngôn ngữ học tri nhận để đi sâu khám phá ẩn dụ CON NGƯỜI LÀ VẬT DỤNG NHÀ BẾP trong thành ngữ và ca dao tiếng Việt; trong đó, “vật dụng nhà bếp” đóng vai trò là miền nguồn ánh xạ tới miền đích “con người” để hình thành các ẩn dụ như: ngoại hình của con người là “vật dụng nhà bếp”, tình cảm của con người là “vật dụng nhà bếp”, hoạt động của con người là “vật dụng nhà bếp”, hoàn cảnh/ địa vị của con người là “vật dụng nhà bếp”…

Xem chi tiết

CHÍNH SÁCH CÂN BẰNG VIỆT NAM của CHÍNH QUYỀN NIXON sau HIỆP ĐỊNH PARIS (01-6/1973)

Được triển khai thực hiện từ tháng 01 đến tháng 6 năm 1973, chính sách “cân bằng Việt Nam” có nội dung: Hoa Kì sẽ (1) kiềm chế Việt Nam Dân chủ Cộng hòa (VNDCCH) tiến hành những hoạt động tấn công quân sự, (2) viện trợ vũ khí (trong khuôn khổ Hiệp định Paris), và (3) viện trợ kinh tế cho Việt Nam Cộng hòa (VNCH) nhằm đạt mục tiêu: Tạo ra thời kì “tĩnh lặng” về quân sự để VNCH hồi phục, tập trung xây dựng tiềm lực vững mạnh…

Xem chi tiết

NỖI SỢ nhìn từ LOẠI HÌNH VĂN HÓA GIỚI (Trường hợp NỖI SỢ ở NAM GIỚI) – Phần 2

Xét trên phương diện giới tính, nỗi sợ ở nam giới xuất phát từ nguồn lực bên trong (lo sợ không thực hiện đúng vai trò của người đàn ông). Do vậy, nỗi sợ này thiên về sự khái quát, làm chủ sự vận động, dẫn dắt sự phát triển. Trong khi đó, nỗi sợ ở nữ giới hình thành từ sự tiếp nhận xung lực bên ngoài (sợ do bị tác động bởi uy lực, sức mạnh của đàn ông). Do vậy, nếu xét theo loại hình văn hóa, nỗi sợ ở nam giới mang thuộc tính dương, thuộc loại hình văn hóa dương tính…

Xem chi tiết

Cuộc VẬN ĐỘNG DUY TÂN với sự thay đổi TƯ DUY KINH TẾ ở VIỆT NAM đầu thế kỉ XX

Đầu thế kỉ XX, với sự chuyển biến tư tưởng của các sĩ phu cấp tiến, phong trào Duy Tân diễn ra rầm rộ và rộng khắp cả nước, tác động mạnh mẽ đến đời sống xã hội trên mọi phương diện, trong đó đáng kể là sự tác động tích cực đến tư duy kinh tế của người Việt. Thông qua một số hoạt động cơ bản của phong trào Duy Tân, bài viết phân tích những tác động dẫn đến sự thay đổi tư duy kinh tế của người Việt Nam vào đầu thế kỉ XX.

Xem chi tiết

Dấu ấn CHỦ NGHĨA HIỆN THỰC trong TRUYỆN NGẮN NAM BỘ đầu thế kỉ XX: Trường hợp SƠN VƯƠNG

Bài viết này tập trung tìm hiểu mười hai truyện ngắn của Sơn Vương (tức nhà văn tướng cướp Trương Văn Thoại) được sưu tầm, nghiên cứu, tập hợp trong tuyển tập Sơn Vương –Nhà văn –Người tù thế kỉ (Nxb Văn học, 2007) nhằm xác quyết dấu ấn của chủ nghĩa hiện thực giai đoạn này thông qua thể loại truyện ngắn trong sáng tác của ông.

Xem chi tiết

Văn học ứng dụng – học gì?

Trong thời đại của kỷ nguyên số, Văn học ứng dụng lại trở thành một hướng đi “thức thời” cho đào tạo Văn học, đầy khả năng cạnh tranh, cho phép bạn chọn một lối đi riêng nơi mà ý tưởng được chuyển thành nội dung, nội dung thay đổi xã hội; giúp bạn làm việc trong một phạm vi nghề nghiệp vô cùng đa dạng…

Xem chi tiết

ĐỘNG HÌNH MỚI của VĂN XUÔI CHIẾN TRANH qua những phác thảo rời

Nỗ lực hiện đại hóa văn xuôi của đội ngũ nhà văn hôm nay thể hiện rõ nhất ở chỗ họ mạnh dạn đi vào những cạnh khía nhạy cảm của chiến tranh với cái nhìn trực diện, phản tỉnh. Đó là những trang viết lạ lẫm, đầy ám ánh nhưng cũng nhiều mê hoặc về đề tài da cam (Tiếng lục lạc – Nguyễn Quang Lập, Mười ba bến nước – Sương Nguyệt Minh, Cơ bản là buồn – Nguyễn Ngọc Thuần,…). Hai cuộc chiến tranh biên giới cũng là hai thỏi nam châm xoáy hút tâm lực, bút lực của người viết.

Xem chi tiết

Vận dụng chủ nghĩa Mác – Lênin trong phát triển nền kinh tế thị trường định hướng XHCN ở Việt Nam

Kinh tế thị trường là mô hình kinh tế được nhiều quốc gia lựa chọn phát triển, trong đó có Việt Nam. Sau hơn 30 năm đổi mới, mô hình kinh tế thị trường của Việt Nam từng bước phát triển, tư duy và nhận thức về nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa liên tục được đổi mới.

Xem chi tiết

Tìm đường vào THÁNH ĐỊA VIỆT NAM HỌC (Phần 3)

Theo Giáo sư – Việt Nam trước thời Pháp thuộc đã từng có “Quốc Sử Quán” (h.10) để tàng trữ nguồn tư liệu lịch sử có “bút phê” của nhà Vua và nguồn thư tịch có liên quan đến lĩnh vực lịch sử. Quốc Sử Quán còn đảm trách vai trò không chỉ hình thành Bộ Sử Việt Nam mà còn có nhiệm vụ đính chính các vấn đề chính sự. Bên cạnh đó, còn thu thập các nguồn tư liệu địa phương các tỉnh, các vùng miền để hình thành “Bộ dư địa chí”…

Xem chi tiết

Tìm đường vào THÁNH ĐỊA VIỆT NAM HỌC (Phần 2)

…. Paul Doumer (h.6) – Viên Toàn quyền Đông Dương đã cho thành lập cơ quan gọi là Mission Archéologique Permanente – để khảo cứu về quá khứ của Đông Dương. Sau này, cơ quan nói trên đã biến đổi thành École Française d’Extrême-Orient  viết tắt là E.F.E.O (h.7) – Người trí thức, học giả… gọi là Trường Viễn Đông Bác Cổ – nhằm khảo cứu các lĩnh vực về lịch sử văn minh nông nghiệp…

Xem chi tiết

Tìm đường vào THÁNH ĐỊA VIỆT NAM HỌC (Phần 1)

Nhiều nhà Việt Nam học đang nghĩ đến cách bảo tồn một số các giá trị văn hóa phi vật thể đã hóa thạch của dân tộc Việt Nam. Tất cả như trùm phủ lên một vùng không gian Thần Thánh hóa. Cuối cùng, trong cuộc họp Quốc tế Việt Nam học tại Hà Nội năm 2015 đã ứng nghiệm theo cách gọi Hội thảo vào ngày bế mạc như khoác lên chiếc áo choàng Việt Nam học – đó là chiếc áo choàng khoác tên vùng đất gọi là Thánh địa Việt Nam học…

Xem chi tiết

Sự tồn tại TƯ TƯỞNG CHÍNH TRỊ HÀN PHI trong LỊCH SỬ các NHÀ NƯỚC PHONG KIẾN PHƯƠNG ĐÔNG

…Đan xen trong bức tranh “Bách gia tranh minh”, Pháp gia là một trong những trường phái lớn nhất, tư tưởng của họ không chỉ có ảnh hưởng lớn đến xã hội đương thời Trung Quốc mà còn ảnh hưởng lâu dài trong quá trình lập quốc và phát triển ở các nước phương Đông đồng văn, trong đó có Việt Nam. Học thuyết Pháp trị với đại diện tiêu biểu nhất là Hàn Phi Tử (280 tr.CN – 233 tr.CN) xuất hiện trên vũ đài lịch sử như là đại biểu đến sau nhưng nhanh chóng được đón nhận, trở thành sự lựa chọn của lịch sử.

Xem chi tiết

Tiếp cận văn bản Hán Nôm của dòng họ Nguyễn làng Thái Lai

Trong một lần về làng Thái Lai (xã Vĩnh Thái, huyện Vĩnh Linh), chúng tôi may mắn được tiếp cận một số văn bản Hán Nôm của dòng họ Nguyễn. Tất cả các tài liệu này hiện được cất giữ một cách hết sức cẩn thận trên bàn thờ tư gia của ông Nguyễn Trọng Ngần. Sau quá trình nghiên cứu, phân loại và định dạng văn bản, chúng tôi nhận thấy trong số các tài liệu này hiện gồm có 02 tờ Bằng cấp, 01 bản Chế phong và 01 cuốn Gia phả. Nhận thấy đây là những tài liệu rất có giá trị về mặt sử liệu nên xin được giới thiệu toàn bộ nội dung cụ thể như sau.

Xem chi tiết

Tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương từ góc nhìn đạo đức

Trong số những gương mặt tiểu thuyết viết về vấn đề đạo đức – xã hội thì Nguyễn Bình Phương là một nhà văn tiêu biểu, được độc giả và giới nghiên cứu, phê bình quan tâm, chú ý. Tiểu thuyết của Nguyễn Bình Phương có phần khó đọc, kén độc giả nhưng vẫn được bạn đọc yêu mến, thích thú bởi lối viết văn rất riêng biệt, đầy thu hút, mới lạ trong cách tiếp cận nhân vật, sáng tạo cốt truyện, không gian và thời gian, ngôn từ,… và ngồn ngộn những vấn đề đầy nhức nhối, nóng bỏng của hiện thực đời sống và con người đương đại.

Xem chi tiết

Những ký ức về nông nghiệp truyền thống “lạc hậu” trong một số tác phẩm văn học Việt Nam đương đại

Từ việc “đọc lại” Cẩm Cù của Y Ban và Chuyện ông Móng của Nguyễn Huy Thiệp chúng ta có thể thấy mạch ngầm sinh thái trong những tác phẩm văn học là rất phong phú và đa dạng. Nội dung cả hai tác phẩm gợi đến một khái niệm thuộc phê bình sinh tháí, lý thuyết về cái bẩn . Những vấn đề xoay quanh cái bẩn giờ trở nên phức tạp. Câu trả lời dẫn chiếu tới sự mâu thuẫn giữa cái nhìn trong và ngoài cuộc hay mối quan hệ đầy bất ổn giữa tự nhiên và văn hóa.

Xem chi tiết

Chiến tranh và phận người trong văn xuôi phi hư cấu Việt Nam đương đại

Chiến tranh luôn là đề tài lớn của văn học Việt Nam hiện đại, và thu hút sự quan tâm đặc biệt của độc giả nhiều thế hệ. Sau Đổi mới (1986), văn học viết về chiến tranh đã đạt được nhiều dấu ấn và thành tựu quan trọng. Bên cạnh các tác phẩm thuộc thể loại hư cấu, sự trỗi dậy mạnh mẽ của văn xuôi phi hư cấu trong những năm gần đây như làn gió mới mang lại hiệu ứng xã hội rộng rãi…

Xem chi tiết

Văn hóa quyền lực và vai trò nòng cốt của giới trí thức tài năng

Nếu hiểu văn hóa theo nghĩa rộng, thì văn hóa là mục đích, các thể chế chính trị là phương tiện. Văn hóa quyền lực là đạo trị nước. Để giữ vững hòa bình và ổn định chính trị, một phần là nhờ giới trí thức tài năng đóng vai trò nòng cốt…

Xem chi tiết

120 năm Viện Viễn Đông Bác cổ: Lật mở những câu chuyện thú vị còn khuất lấp

Cái tên Viện Viễn Đông Bác cổ từ lâu đã khá quen thuộc với những ngườii quan tâm tới khoa học xã hội và nhân văn, tới di sản văn hóa ở Việt Nam. Nhưng rất nhiều câu chuyện thú vị xung quanh Viện này trong 120 năm tồn tại tới nay thì rất ít người biết tới…

Xem chi tiết

TÁC ĐỘNG của CHÍNH SÁCH RUỘNG ĐẤT đối với sự PHÁT TRIỂN KINH TẾ – XÃ HỘI ở MIỀN NAM VIỆT NAM trong KHÁNG CHIẾN CHỐNG MỸ

Sau chiến thắng Điện Biên Phủ và việc ký kết Hiệp nghị Genève năm 1954, Mỹ thay chân Pháp tiến hành cai trị miền Nam theo lối chủ nghĩa thực dân kiểu mới. Trong suốt 20 năm tiến hành cuộc chiến tranh xâm lược miền Nam Việt Nam, đế quốc Mỹ và chính quyền Sài Gòn luôn coi “cải cách điền địa” và “bình định nông thôn” là “quốc sách”, là yếu tố quan trọng quyết định sự thành bại của cuộc chiến….

Xem chi tiết

NGHỆ THUẬT MIÊU TẢ NGOẠI HÌNH NHÂN VẬT NỮ trong một số TIỂU THUYẾT của NHẤT LINH và KHÁI HƯNG

Thành công của Nhất Linh và Khái Hưng khi xây dựng nhân vật là tập trung miêu tả đầy đủ vẻ đẹp ngoại hình và nội tâm. Trong một chừng mực nào đó, miêu tả ngoại hình nhân vật nữ là một đặc điểm tiêu biểu, một trong những tiêu chí hàng đầu mà hai nhà văn đặt ra trong quá trình xây dựng nhân vật.

Xem chi tiết