Khu di tích Phủ Dầy, nhìn từ góc độ luật di sản văn hóa

Điều I Luật di sản văn hoá xác định rõ: Di sản văn hoá bao gồm di sản văn hoá phi vật thể và di sản văn hoá vật thể, là sản phẩm tinh thần, vật chất có giá trị lịch sử, văn hoá, khoa học, được lưu truyền từ thế hệ này qua thế hệ khác ở nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam. Quy định nói trên đặt ra yêu cầu phải có cách tiếp cận liên ngành, đa chiều và tổng hợp nếu muốn hiểu một cách toàn diện giá trị của khu di tích Phủ Dầy.

Xem chi tiết

Tín ngưỡng thờ Môn thần của người Hoa ở Hội An

 Theo các học giả Trung Quốc, khởi nguyên của tín ngưỡng thờ Môn thần bắt nguồn từ quan niệm sùng bái tự nhiên và quan niệm tín ngưỡng thần linh của con người thời kỳ nguyên thủy. Vào thời kỳ này, con người chủ yếu cư ngụ trong các hang động tự nhiên. Khi xã hội phát triển cao hơn, mới dần dần học được kỹ thuật dựng nên nhà cửa. Từ đây, ngôi nhà và con người có mối quan hệ mật thiết, không thể tách rời….

Xem chi tiết

Phát huy, khai thác tiềm năng, vai trò cộng đồng trong quá trình bảo tồn di sản văn hoá truyền thống Thăng Long – Hà Nội

Quá trình dựng nước, giữ nước và xây dựng phát triển Thủ đô đã hun đúc nên truyền thống Hà Nội ngàn năm văn hiến và anh hùng. Lịch sử cũng đã lưu lại trên vùng đất “rồng cuộn hổ ngồi” này một khối lượng di sản văn hoá truyền thống đồ sộ, phong phú với hơn 5000 di tích lịch sử – văn hoá, di tích lịch sử cách mạng và kháng chiến, hơn 1000 lễ hội và nhiều di sản vật thể, phi vật thể khác.

Xem chi tiết

Gia phong xứ Huế từ góc nhìn di sản Phủ đệ

Trong dòng chảy di sản văn hóa Huế, phủ đệ triều Nguyễn là những công trình kiến trúc độc đáo, thể hiện sự kết hợp hài hòa giữa thiên nhiên và con người, nơi ẩn dấu bóng dáng văn hóa, nghệ thuật cung đình một cách sâu đậm. Không gian văn hóa phủ đệ bảo lưu những giá trị văn hóa vật thể và phi vật thể của gia đình hoàng tộc xưa. Phủ đệ là cái nhìn phản chiếu rõ nét về những nề nếp gia phong, gia giáo của mỗi gia đình xứ Huế từ xưa cho đến nay…

Xem chi tiết

Hội An – Di sản văn hoá thế giới (Phần 1)

Sau khi gia nhập Công ước Di sản thế giới năm 1987, đến nay Việt Nam đã có 5 khu di tích và danh thắng được UNESCO công nhận là Di sản văn hoá và Di sản thiên nhiên thế giới, trong đó Hội An là Di sản văn hoá thế giới được công nhận vào năm ngày 4 – 12 – 1999.Hội An hay với tên gọi Faifo trong một số bản đồ và tư liệu phương Tây, đã được biết đến và miêu tả trong một số tư liệu từ đầu thế kỷ XVII. Nhưng nghiên cứu Hội An thực sự chỉ mới bắt đầu từ những năm 20 của thế kỷ XX …

Xem chi tiết

Giới thiệu tóm tắt về các di sản văn hóa phi vật thể của Việt Nam được UNESCO công nhận là di sản thế giới

Cho đến nay, Việt Nam đã có 12 Di sản văn hóa phi vật thể (DSVHPVT) được UNESCO công nhận là di sản thế giới. Để làm rõ quá trình giáo dục về DSVHPVT trong trường học hướng tới mục tiêu phát triển bền vững, cuốn tài liệu sử dụng thông tin về 12 di sản này trong các ví dụ minh họa xuyên suốt tài liệu bởi 12 di sản này.

Xem chi tiết

Hành trình của khối tài liệu Châu bản triều Nguyễn và Địa bạ Nam kỳ 1836

Cũng như các quốc gia độc lập có chủ quyền khác trên thế giới, nước ta cũng đang sở hữu một khối văn thư luu trữ khổng lồ, được tích lũy qua nhiều triều đại, thể chế chính trị; mặc dù không còn đầy đủ như nó vốn có, nhưng nó là khối tài sản vô cùng quý báu, nó là di sản của tiền nhân, là bảo vật quốc, chứa đựng những gì mà bao thế hệ tiền nhân muốn để lại cho hậu thế.

Xem chi tiết

Bảo tồn và phát huy các giá trị di tích gắn với phát triển du lịch văn hóa tỉnh Trà Vinh (Trường hợp di tích Lưu Cừ II)

Trong những năm qua, công tác bảo tồn và phát huy giá trị di tích, di sản văn hóa là hoạt động có ý nghĩa thiết thực trong quá trình phát triển kinh tế – xã hội của tỉnh Trà Vinh nói riêng và của đất nước nói chung. Bảo tồn và phát huy giá trị di tích lịch sử và nghệ thuật là nhân tố quan trọng trong việc phát triển bền vững. Nâng cao chất lượng công tác bảo tồn di tích lịch sử và nghệ thuật là nhiệm vụ quan trọng và cấp bách trong bối cảnh hiện nay…

Xem chi tiết

Về quy trình khắc in Mộc bản truyền thống ở Việt Nam

 Kỹ thuật in được cho là bắt nguồn từ Trung Quốc du nhập vào một số nước láng giềng. Bằng nhiều con đường, chữ Hán đã có mặt ở Việt Nam từ khá sớm, theo đó, kỹ thuật khắc in mộc bản, tạo giấy cũng dần được phổ biến ở nước ta. Qua quá trình nghiên cứu về mộc bản Việt Nam, trong đó, có hệ thống mộc bản chùa Vĩnh Nghiêm và chùa Bổ Đà (đều thuộc Bắc Giang), tác giả bài viết bước đầu xác lập một quy trình khắc in mộc bản truyền thống ở nước ta. Quy trình này được tính từ công đoạn tuyển chọn văn bản cho đến khi hoàn thiện sách.

Xem chi tiết

Bảo tồn di sản văn hóa đô thị của ba nước Đông Dương (Trường hợp Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam)

Các đô thị do người Pháp quy hoạch và xây dựng trong khoảng 100 năm ở Đông Dương tuy có nhiều đặc điểm chung nhưng vẫn có nét văn hóa, kiến trúc riêng của từng quốc gia. Hiện nay, những di sản đô thị này đã thay đổi phần nào diện mạo do nhiều nguyên nhân tác động… Từ góc độ Khảo cổ học đô thị, bài viết tiếp cận vấn đề bảo tồn di sản văn hóa đô thị của ba nước Đông Dương (Việt Nam – Lào – Campuchia) thông qua trường hợp Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam.

Xem chi tiết

“Quê hương của Lê Hoàn” và “Công việc bảo tồn và phát huy các giá trị của di sản Lê Hoàn trên đất Hà Nam”

Với vai trò là chủ tọa Hội thảo “Lê Hoàn – Quê hương và sự nghiệp”, Giáo sư, Nhà giáo nhân dân Phan Huy Lê – Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam đã phát biểu tổng kết. Bài Tổng kết của Giáo sư gồm 4 nội dung: “Quê hương của Lê Hoàn”, “Sự nghiệp của Lê Hoàn”, “Vị trí của Lê Hoàn trong lịch sử dân tộc” và “Công việc bảo tồn và phát huy các giá trị của di sản Lê Hoàn trên đất Hà Nam”…

Xem chi tiết

Nhân vật được phong thần qua di sản Hán nôm ở Phú Yên

 Phú Yên hiện có 16 sắc phong thần cho năm nhân vật lịch sử, gồm Lương Văn Chánh, Chu Văn Tiếp, Mạnh Tuyển, Lê Trung Lập, Lê Văn Hiến. Việc sưu tầm, phiên dịch và giới thiệu các đạo sắc phong nhân thần này đã góp phần truyền tải đến hậu thế những thông tin xác thực. Góp phần tìm hiểu về tên tuổi, công lao đóng góp của các nhân vật lịch sử đối với quê hương đất nước. Đây thực sự là nguồn tư liệu quý hiểm để bổ sung, hiệu chỉnh thông tin lịch sử và cũng là nguồn tư liệu để nghiên cứu văn hóa tín ngưỡng dân gian của nước ta.

Xem chi tiết

Chùa Cầu Đông – Một di tích quan trọng góp phần xác định vị trí Hoàng Thành Thăng Long

 Chùa Cầu Đông là ngôi chùa cổ thuộc thiền phái Tào Động, hiện ở số 38B phố Hàng Đường, phường Hàng Đào, quận Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội. Căn cứ vào di vật có niên đại sớm nhất (bia “Đông Môn tự ký” – 1624) thì vào khoảng đầu thế kỷ XVII, chùa Cầu Đông đã có mặt trên mảnh đất Thăng Long ngàn năm văn vật. Giá trị kiến trúc, điêu khắc và hệ thống di vật của chùa chủ yếu mang phong cách nghệ thuật thời Nguyễn – giai đoạn cuối cùng của chế độ phong kiến Việt Nam. Giá trị đặc biệt của chùa Cầu Đông tập trung ở hệ thống di vật, đặc biệt là di vật có minh văn (bia đá, chuông đồng)…

Xem chi tiết

Phát huy giá trị di tích Lịch sử, Văn hóa những lợi thế cho phát triển Du lịch của Thành phố Hồ Chí Minh

Di sản văn hóa (bảo tàng, di tích, danh thắng và các lễ hội văn hóa) có một vị trí quan trọng đối với ngành du lịch. Trong hoạt động du lịch, các di tích lịch sử, văn hóa là đối tượng chuyển tải những đặc điểm nổi bật, những đặc trưng văn hóa vật chất và tinh thần của khu vực tham quan. Chính điều đó đã tạo ra mối quan hệ rất gắn bó giữa du lịch và các hoạt động bảo tồn di tích….

Xem chi tiết

Giá trị di sản văn hóa tinh thần tại các xã nông thôn mới Thành phố Hồ Chí Minh

Qua bài viết này, tác giả muốn nhấn mạnh đến phạm vi “thực trạng giá trị di sản văn hóa”[1] tại một số xã nông thôn Thành phố trong thời gian hơn 5 năm qua có những biến chuyển, thay đổi căn bản để đáp ứng các nhu cầu thiết yếu vật chất và tinh thần của người nông dân. Qua kết quả khảo sát, điền dã quan sát tham dự tại một số xã của 5 huyện ngoại thành được triển khai xây dựng NTM…

Xem chi tiết

Di sản văn hóa biển Nam Bộ

Cộng đồng cư dân ven biển Nam Bộ với 3 tộc người Việt, Hoa, Khmer đã tạo ra những phương thức mưu sinh riêng biệt trên nền cảnh văn hóa khu vực. Họ chịu sự giao lưu của nhiều luồng văn hóa nhưng đã biết cách thâu thái, biến cải để sáng tạo ra những giá trị văn hóa đặc trưng.

Xem chi tiết

Nhã nhạc cung đình Việt Nam, kiệt tác phi vật thể và truyền khẩu của nhân loại

Là một loại hình âm nhạc mang tính bác học của các triều đại quân chủ trong xã hội Việt Nam suốt hơn 10 thế kỷ. Nhã nhạc nhằm tạo sự trang trọng cho các cuộc tế, lễ cung đình như Tế Giao, Tế miếu, Lễ Đại triều, Thường triều…; Tinh hoa này được cô đọng lại dưới triều Nguyễn, khiến cho Huế càng được khẳng định hơn về một trung tâm văn hoá tiêu biểu của dân tộc.

Xem chi tiết

Sự biến đổi trong lễ hội truyền thống

Từ việc xác định, lễ hội là một sinh hoạt văn hóa truyền thống trong phạm trù di sản văn hóa phi vật thể, bài viết nhận định, lễ hội luôn có xu hướng vận động theo môi trường biến đổi của xã hội, kinh tế, văn hóa… nhưng luôn giữ được cái cốt lõi/bản sắc văn hóa, còn các hoạt động trong lễ hội có thể biến đổi để thích ứng với các yếu tố nội sinh và ngoại sinh của thực tế cuộc sống.

Xem chi tiết

Về vấn đề bảo vệ và phát huy giá trị Chùa Giác Lâm

Chùa Giác Lâm được khởi dựng từ thế kỷ XVIII, thuộc chốn tổ của phái Lâm Tế. Từ đó tới nay, chùa luôn là một điểm sáng văn hóa Phật giáo Việt ở phương Nam, với nghệ thuật khá cao. Chùa cần được quan tâm nhiều hơn nữa để xứng đáng là một tâm điểm du lịch của thành phố trong hiện tại và tương lai.

Xem chi tiết

Bắc địa tấu từ – Lời tâu về đất Bắc của những người đi khai khẩn đất Điện Bàn (Quảng Nam – Đà Nẵng) dưới thời Lê sơ

 Trong quá trình đi điền dã sưu tầm tư liệu Hán Nôm ở làng Uất Lũy, huyện Điện Bàn (Quảng Nam – Đà Nẵng), chúng tôi tìm được một văn bản mang tên là “Bắc địa tấu từ”, có thể dịch là “Lời tâu về đất Bắc” (của những người đi khai khẩn đất Điện Bàn thời Lê sơ). Văn bản gồm 8 tờ khổ 28 x 24 cm, thuộc loại giấy “long chỉ”, là văn bản Hán có thêm vài chữ Nôm….

Xem chi tiết